Het belang van een stelbrief

Dinsdag, 17 november 2020

Wanneer een cliënt een advocaat verzoekt om rechtsbijstand, dan dient de advocaat duidelijk aan de overige procespartijen (hulpofficier van justitie, officier van justitie, strafgriffie, rechter-commissaris) kenbaar te maken dat hij / zij als advocaat optreedt. Dit gebeurt door het sturen van een stelbrief naar die partijen. Het enkele feit dat de advocaat in de piketfase, dus op het politiebureau, is komen helpen is daarvoor onvoldoende. Er dienen vervolgens ook separate stelbrieven gestuurd te worden.


Het belang van een stelbrief is in de regel heel groot. Doordat er een stelbrief gestuurd is moet de advocaat steeds een kopie krijgen van de documenten die aan de cliënt worden gestuurd (art. 48 Sv). Zo wordt de advocaat in staat gesteld om aan de cliënt rechtsbijstand te verlenen, bijvoorbeeld door het dossier op te kunnen vragen, tijdig om getuigen te kunnen verzoeken, de cliënt te kunnen attenderen op een aanstaande zitting en vooral ook om tijdig een rechtsmiddel in te stellen (hoger beroep / cassatie). Wordt de advocaat, die zich netjes gesteld heeft, door het openbaar ministerie niet op de hoogte gehouden, waardoor de advocaat ook niet op de zitting verschijnt, dan rust op de rechter die de zaak behandelt de plicht te onderzoeken waarom de advocaat afwezig is. Dit kan ertoe leiden dat men ontdekt dat er een fout is gemaakt,namelijk dat vergeten is om de advocaat op de hoogte te brengen van de zittingsdatum, zodat die zitting dan geen doorgang mag hebben. 


Het voorstaande leidt in praktijk nog wel eens tot de situatie dat zowel de client als de advocaat niet op de zitting verschijnen (omdat de cliënt de zitting was vergeten, de advocaat helemaal niet van de zitting af wist en zijn cliënt daardoor ook niet even een seintje had kunnen geven), maar de rechter vervolgens de cliënt buiten diens aanwezigheid (bij verstek) veroordeelt.


Wanneer er vervolgens tijdig hoger beroep is ingesteld, dan kan het gerechtshof besluiten om de veroordeling te vernietigen, zodat het proces opnieuw gevoerd zal gaan worden bij de rechtbank. 


Een recent voorbeeld hiervan vindt u in het arrest van het gerechtshof te Amsterdam, waarin deze kwestie speelde en mr. Takens niet was opgeroepen voor de zitting bij de rechtbank (zie hier voor de beslissing). De veroordeling leed daarom aan nietigheid, werd vernietigd en de zaak werd teruggewezen.


Nadeel hiervan kan zijn dat er lang gewacht moet worden op een vonnis. Voordeel hiervan kan echter zijn dat de zaak vervolgens al zo oud is, zodat er tot een vrijspraak wordt gekomen (omdat bijvoorbeeld het horen van getuigen door tijdsverloop nutteloos is geworden en de cliënt daardoor in zijn verdediging is geschaad). Veelal zal het lange tijdsverloop de rechter doen besluiten om geen, maar vaker nog om (veel) lager te gaan straffen dan oorspronkelijk is gebeurd, vanwege het lange tijdsverloop en een mogelijke schending van de redelijke termijn waarbinnen de zaak afgedaan had moeten zijn. Onder meer de lange tijd waarin de cliënt al die tijd in onzekerheid heeft verkeerd vertaalt zich dan in diens voordeel.


Heeft u een strafzaak en wil u weten hoe het er voor staat? Neem dan contact met ons op. Door middel van een stelbrief krijgen wij dan de benodigde informatie.


 terug